كه واژهنامهٴ ارمني ـ لاتيني و آلماني ـ ارمني او به ترتيب در سالهاي 1621 و 1624 در ميلان منتشر شد.
هاكوپ ترجمان
مترجم ارمني از لاتيني به ارمني و متكلم كاتوليك (برآمدنش در ثلث اول سدهٴ چهاردهم).
هاكوپ ترجمان از برادران متحد بود و با بارتولوميو و ايوان كاريني همكاري داشت. او همچنين مستقلاً و به نام خودش تأليفات پدروي آراگوني دومينيكي را ترجمه كرد: 1) درباب فضايل؛ 2)
درباب رذايل؛ 3) در حق و قضاوت. ترجمهٴ ارمني درباب فضايل و درباب رذايل سخت مورد توجه علماي ارمني قرار گرفت كه از آنها بهعنوان كتاب درسي استفاده ميكردند؛ مثلاً دربارهٴ عالمي بهنام ايوان گولوديك خبر داريم كه در نيمه دوم سدهٴ چهاردهم آنها را درس ميداد. همين گولوديك شرحي بر صحيفهٴ اشعياء نبي و كتاب ديونوسيوس
اريوباغي (پنجم ـ 2) و غيره نوشت.
هاكوپ رسالهاي درباب ماهيت دوگانه و شخصيت واحد مسيح نوشت و از اعتقاد كاتوليكي در برابر منوفيزيتان ارمني دفاع كرد.
سومين رسالهٴ پدروي آراگوني درباب حق و قضاوت و مواعظ (يا تنها موعظهٴ) او را در سال1334و ارتابِت سرژيوس واسيِنْتْز به زبان ارمني ترجمه كرد.
نرسس بالي
نرسس بالي مترجم ارمني از لاتيني به ارمني، در زمان كلمنس ششم (پاپ 1342 ـ 1352) برآمد.
نرسس بالي،1 اسقف اروميه و از ارمنيان كيليكيه بود. در زمان اقامتش در آوينيون معلوماتش را در زبان لاتيني بالا برد و از آن زبان كتاب بيارزش ولي بسيار مطلوب تاريخ پاپها و امپراتوران تأليف مارتين تروپاوي (سيزدهم ـ 2)، را به زبان ارمني ترجمه كرد و حوادث مربوط به ارمنستان و فهرست شاهان و بِطريقان ارمني را بدان افزود. بهخاطر سستي و نادرستي تاريخ مارتين، اين ترجمه تأثير بدي بر تاريخنگاري ارمنستان داشت.
غير از رسالههايي كه براي تبليغات كاتوليكي از لاتيني به ارمني ترجمه شد، متنهايي كه براي ترجمه برگزيده شدند سست بودند. ولي در همان زمان مترجمان ناشناسي تاريخ بيد (هشتم ـ 1)، و الاهيات آلبرت كبير (سيزدهم ـ 2) را ترجمه كردند.
گفته ميشود نرسس بالي كتاب بسيار مستندي دربارهٴ چشمههاي آب گرم كيليكيه نوشته.
بدبختانه آن كتاب گم شده است.